<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
<channel>
<title>Онцлох - Говь-Алтай аймаг</title>
<link>http://govialtai.nutag.mn/</link>
<language>ru</language>
<description>Онцлох - Говь-Алтай аймаг</description>
<generator>DataLife Engine</generator><item>
<title>Урт замын аян дайны зориг санаа — Хүн төрөлхтний оюуны өв</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2642</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2642</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Хятадын Ажилчин, тариачдын улаан армийн Урт замын аян дайны ялалтын 90 жилийн ой энэ онд тохиож байна. Хятад орны өргөн уудам нутгаар өрнөсөн "Урт замын аян дайн" нь өндөр дээд үзэл санаа, өөрийгөө золиослох сэтгэл, төмөр мэт хүсэл зоригоор бичигдэж хүн төрөлхтний тууль болон үлджээ. Энэ нь үндэстэн ястны хил хязгаарыг давж, өнгөрсөн ба өдгөө цагийг холбосон, хүн төрөлхтөн нийтээрээ бахархан дээдлэх оюун санааны үнэт өв болсон юм.<img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598136045637.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Ганьсү мужийн Лүннань хотын Даньчан шяний Хадапу дахь Улаан арми гудамж</div><div style="text-align:justify;">Зургийг Лю Хуй (дрон ашиглан авсан зураг).</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598241513541.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">7-р сарын 14--ний өдөр "Урт замын аян дайны мөрөөр алхах" арга хэмжээнд оролцогчид Ганьсү мужийн</div><div style="text-align:justify;">Минь шяний Дангуй судалгааны хүрээлэнгийн үр үрсэлгээ үржүүлэх баазад зочиллоо.</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Ше Вэнь</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598297993285.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">7-р сарын 15-ны өдөр Томоёши Кимура(баруун талд) Ганьсу мужид орших Лазикөүгийн тулалдаан болсон газарт зочлов.</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Ше Вэнь</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598380466245.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">9-р сарын 3-ны өдөр Бээжин хотноо "Уулс далайг дамнан цуурайтах түүхэн дурсамж: Улаан армийн Урт замын аян дайны ялалтын 90 жилийн ойд зориулсан" олон улсын найз нөхдийн уулзалтын арга хэмжээ боллоо. Гадаадын зочид олон улсын найз нөхдийн түүхэн гэрэл зургийн үзэсгэлэнтэй танилцаж байгаа нь</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Ян Юйрань</div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598448631877.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Ганьсу мужийн Бай-инь хотын Хүйнин шяньд байрлах Улаан армийн Хүйнин уулзалтын дурсгалт газрын уулзалтын цамхаг.</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Чэнькүнь </div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598496989253.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">7-р сарын 15-ны өдөр "Урт замын аян дайны мөрөөр алхах" арга хэмжээнд оролцогчид Ганьсү мужид байрлах Лазикөүгийн тулалдааны дурсгалын танхимд зочиллоо.</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Ше Вэнь</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/10/20/861598709780549.jpg" width="400" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">5-р сарын 15-ны өдөр гадаадын иргэд ХКН-ын түүхийн үзэсгэлэнгийн танхимд "Урт замын аян дайн"-ы сэдэвтэй киног үзэж байна.</div><div style="text-align:justify;">Зургийг: Чэнькүнь</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Редактор : Т.Шинэцэцэг</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><br></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Sun, 15 Nov 2026 18:10:10 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Ши Жиньпин намыг бүх талаар чанд засах ажлыг тууштай ахиулах тухай тогтоолын талаар тайлбар хийв</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2641</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2641</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;">Ши Жиньпиний “Намыг бүх талаар чанд засах ажлыг тууштай ахиулахтай холбоотой зарим чухал асуудлын тухай ХКН-ын Төв хорооны тогтоол”-ын талаарх тайлбарыг 11-р сарын 1-нд нийтэллээ. Ши Жиньпин Төв хорооны Улс төрийн товчооны найдлагаар ХКН-ын XX сонгуулийн Төв хорооны V бүгд хуралд уг тогтоолыг боловсруулах болсон үндэслэл, баримт бичгийг боловсруулсан явц, үндсэн бүтэц болон гол агуулгыг танилцуулжээ.</div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/11/02/866091055824965.jpg" width="900" height="675" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;">Ши Жиньпин хэлэхдээ, Төв хорооны Улс төрийн товчоо энэ удаагийн бүгд хурлаар намыг бүх талаар чанд засах асуудлыг голлон хэлэлцэхээр шийдвэрлэсэн нь гурван үндсэн шалтгаантай. Тухайлбал, намын тэргүүний шинж чанар, цэвэр ариун байдлыг хадгалж, урт хугацаа төр барих байр суурийг бэхжүүлэх, намын эв нэгдэл, нэгдмэл байдлыг бататгаж, нам, арми, ард түмний хүсэл зоригийг нэгтгэх, мөн намын түүхэн үүргийг биелүүлж, нам, төрийн үйл хэргийг тогтвортой, урт хугацаанд хөгжүүлэх зайлшгүй шаардлагатай холбоотой гэжээ.</div><div style="text-align:justify;">Тэрбээр намыг бүх талаар чанд засах нь урт хугацааны стратегийн зорилт гэдгийг онцолж, олон улсын ээдрээтэй нөхцөл байдал, дотоодын өөрчлөлт шинэчлэл, хөгжил, тогтвортой байдлыг хангах сорилтын өмнө намыг бүх талаар чанд засах ажлыг тууштай ахиулж, намын бүтээн байгуулалтыг улам бэхжүүлэн, Хятадын онцлогтой орчин үеийн шинэчлэлд бат бөх баталгаа хангах шаардлагатай гэж тэмдэглэв.</div><div style="text-align:justify;"><img src="https://www.solongonews.mn/prod-api/preview/solongonews/resources/image/2026/11/02/866091303350341.jpeg" width="900" height="556" class="fr-fic fr-dii" alt=""></div><div style="text-align:justify;">Баримт бичгийг боловсруулах ажлын талаар Ши Жиньпин танилцуулахдаа, энэ оны нэгдүгээр сард ХКН-ын төв хороо баримт бичиг боловсруулах ажлын хэсэг байгуулж, хоёрдугаар сард албан ёсоор ажлаа эхлүүлсэн гэв. Боловсруулах явцад шинэ эриний намын бүтээн байгуулалтын үзэл санааг бүрэн хэрэгжүүлэх, намын үүрэг зорилтод үйлчлэх, хатуу чанд шаардлагыг баримтлах, асуудалд чиглэсэн арга хэрэгжүүлэх, системтэй хандлагыг бэхжүүлэх гэсэн таван шаардлагад голлон анхаарч, тусгай судалгаа, хэлэлцүүлэг зэрэг хэлбэрээр өргөн хүрээнд санал авсан юм гэв.</div><div style="text-align:justify;">Ши Жиньпиний танилцуулснаар, уг тогтоол гурван үндсэн хэсгээс бүрдэж байна. Эхний хэсэгт намыг бүх талаар чанд засахын ач холбогдол, тулгамдсан шаардлага, ерөнхий чиглэлийг тодорхойлсон бол хоёр дахь хэсэгт намын гишүүдийн үзэл санаа, ухамсрыг бэхжүүлэх, ардчилсан төвлөрлийн зарчмыг хэрэгжүүлэх, чадварлаг боловсон хүчний эгнээ бүрдүүлэх, намын зохион байгуулалтын тогтолцоог боловсронгуй болгох, ажлын арга барил, сахилга батыг сайжруулах, авлигатай тэмцэх, мөн намыг тогтолцоо, дүрэм журмын дагуу засаглах зэрэг долоон чиглэлийн стратегийн зорилт, чухал арга хэмжээг тусгажээ. Гурав дахь хэсэгт нам, төрийн хяналтын тогтолцоог боловсронгуй болгох, намыг бүх талаар чанд засаглах улс төрийн хариуцлагыг хэрэгжүүлэх асуудлыг тусгасан байна.</div><div style="text-align:justify;">Ши Жиньпин уг тогтоолыг хэлэлцэн батлах нь энэ удаагийн бүгд хурлын гол үүрэг болохыг онцолж, хуралд оролцогчдыг баримт бичгийн төслийг нухацтай хэлэлцэн, бүтээлч санал дэвшүүлж, хамтран сайжруулахыг уриалсан юм. </div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Редактор : Б.САРУУЛ</div><div style="text-align:justify;">Эх сурвалж : news.cn</div><div style="text-align:justify;"><br></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох  / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Tue, 10 Nov 2026 18:44:45 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Нөмрөгийн экосистемийг сэргээхэд Японы технологи, олон улсын эрдэмтдийн туршлагыг ашиглана</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2640</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2640</link>
<description><![CDATA[<p style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-11/1794304696_screenshot-2026-11-10-175719.png" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-11/medium/1794304696_screenshot-2026-11-10-175719.png" alt="" class="fr-dib"></a><br>Өнөөдөр /2026.11.06/ Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд Ц.Сандаг-Очир Япон Улсаас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Игавахара Масарүг хүлээн авч уулзлаа. Тэд Нөмрөгийн дархан цаазат газарт /ДЦГ/ гарсан ой, хээрийн түймрийн экологийн хохирол, түүний үр дагаврыг үнэлэх, байгалийн экосистемийн сэргэн ургалтыг дэмжих, нөхөн сэргээх болон цаашид хэрэгжүүлэх арга хэмжээний талаар санал солилцлоо. <br><br>Энэ нь талуудын гурав дахь удаагийн уулзалт бөгөөд Японы талаас түймрийн дараах нөхцөл байдлыг үнэлж, байгаль орчныг нөхөн сэргээхэд шаардлагатай дэмжлэгийг цаг алдалгүй тодорхойлон, хамтран ажиллахад анхаарч байгааг Элчин сайд Игавахара Масарү онцоллоо.  Тэрбээр Нөмрөгийн дархан цаазат газрын нөхцөл байдлыг судлан дүгнэхээр хээрийн судалгаанд ажилласан эрдэмтэн, судлаач, шинжээчдэд талархал илэрхийлж, экосистемийн сэргэн ургалт, нөхөн сэргээлтэд бүх талаар дэмжлэг үзүүлэхээ мэдэгдэв.  Цаашид хамтын ажиллагааг зөвхөн Нөмрөгийн ДЦГ-аар хязгаарлахгүйгээр байгаль орчны салбарт өргөжүүлэх, харилцаа холбооны салбарын технологи, дэд бүтцийн боломжийг ашиглан байгаль хамгааллын үйл ажиллагаанд дэмжлэг үзүүлэх сонирхолтой байгаагаа онцоллоо.  </p><p style="text-align:justify;"><br>Сайд Ц.Сандаг-Очир Монгол Улсын Засгийн газар Нөмрөгийн дархан цаазат газарт үүссэн нөхцөл байдлыг анхаарлын төвд байлгаж, Засгийн газрын хуралдаан бүрээр холбогдох асуудлыг хэлэлцэн, шаардлагатай шийдвэрүүдийг гарган ажиллаж байна.  УИХ-ын Байгаль орчин, хүнс, хөдөө аж ахуйн байнгын хороонд түймрийн нөхцөл байдал, учирсан хохирол болон авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээний талаар мэдээлэл өгсөн. Байнгын хорооны гишүүдийн зүгээс уг асуудлыг УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар хэлэлцүүлэх шаардлагатай гэсэн байр суурь илэрхийлснийг дурдлаа.</p><p style="text-align:justify;">Энэ хүрээнд олон улсын эрдэмтэн, судлаачдын мэргэжлийн дэмжлэг, туршлагыг ашиглах чиглэлээр ажиллаж байна.  Тухайлбал, Армен Улсад 2026 оны аравдугаар сард болсон НҮБ-ын Биологийн олон янз байдлын тухай конвенцын Талуудын бага хурлын үеэр Нөмрөгийн дархан цаазат газарт гарсан түймрийн экологийн үр дагаврыг олон улсын түвшинд хэлэлцүүлсэн. ОХУ, БНХАУ болон Бүгд Найрамдах Чех Улсын төлөөлөлтэй уулзсаны үр дүнд туршлагатай эрдэмтэн, судлаачдын дэмжлэг авах талаар харилцан тохиролцсон. Цаашид гал түймрээс урьдчилан сэргийлэх, шуурхай хариу арга хэмжээ авах чадавхыг нэмэгдүүлэх, орон нутгийн хамгаалалтын байгууллагуудыг техник, тоног төхөөрөмжөөр хангах, зам харилцааны хүртээмжийг сайжруулах шаардлагатай байгааг мөн онцоллоо.  Түүнчлэн Нөмрөгийн дархан цаазат газарт гарсан түймрийн шалтгаан, нөхцөлтэй холбоотой хэргийг хууль хяналтын байгууллага шалгаж байгаа тул холбогдох байгууллагууд хууль тогтоомжийг чанд мөрдөж, шалгалтын ажиллагаанд хүндэтгэлтэй хандах шаардлагатай гэжээ. </p>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох   / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Tue, 10 Nov 2026 17:57:58 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Мазаалайд зориулж 3.6 тонн нэмэлт тэжээл байршуулжээ</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2639</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2639</link>
<description><![CDATA[<p style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-11/1794191762_screenshot-2026-11-09-103434.png" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-11/medium/1794191762_screenshot-2026-11-09-103434.png" alt="" class="fr-dib"></a><br>Говийн их дархан цаазат газрын А хэсгийн хамгаалалтын захиргааны байгаль хамгаалагчид мазаалайд нэмэлт тэжээл тавих намрын биотехникийн ажлыг амжилттай зохион байгуулжээ.</p><p style="text-align:justify;">Байгаль хамгаалагчид тав хоногийн хугацаанд нийт 1,250 км зам туулж, мазаалайд зориулсан 38 нэмэлт тэжээлийн саванд нийт 3.6 тонн тэжээл байршуулсан байна.</p><p style="text-align:justify;">Мазаалайд зориулсан нэмэлт тэжээлийг багсармал болон шахмал гэсэн хоёр төрлөөр бэлтгэдэг аж. Тэжээлийн үндсэн орцод эрдэнэ шиш, овъёос, шар буурцаг, шар тос, яс зэрэг бүтээгдэхүүн багтдаг. Нийт найрлагынх нь 20 орчим хувийг уураг эзэлдэг гэнэ. Энэхүү тусгай зориулалтын тэжээлийг өнгөрсөн оноос үйлдвэрлэж эхэлжээ.</p><p style="text-align:justify;">Сонирхуулахад, энэ удаагийн ажилд байгаль хамгаалагчдын хоёр автомашины шатахууны зардлыг Монголын үндэсний кофе брэнд MAZA Coffee компани хариуцаж, дэмжлэг үзүүлжээ.</p>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох    / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Mon, 09 Nov 2026 10:35:16 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Хот хоорондын нийтийн зорчигч тээврийн үнийг нэмнэ гэв</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2636</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2636</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><b><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1793081503_b23e2d459aa717b7014231a09d1a9e07.png" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/thumbs/1793081503_b23e2d459aa717b7014231a09d1a9e07.png" alt="" class="fr-dib"></a><br>Хот хоорондын нийтийн зорчигч тээврийн үнийг шатахууны үнийн өсөлттэй холбогдуулан арваннэгдүгээр сарын 5-наас эхлэн нэмэгдүүлэхээр болсон талаар Авто тээврийн үндэсний төвөөс мэдэгдсэн.</b></div><div style="text-align:justify;">Хот хоорондын нийтийн тээврийн үнэ тариф Архангай аймаг руу 45,000-58,000 төгрөг бол Баян-Өлгий 160,000 харин хамгийн үнэтэй нь Ховд аймгийн Булган сум руу 172,000 төгрөг аж. </div><div style="text-align:justify;">Дээрх үнэ тарифыг нэмэгдүүлэх гэж буйтай холбогдуулан албаны хүнээс тодруулахад,  “Аймгуудаас авсан үнийн дүнгийн судалгаа Зам тээврийн яаман дээр эцэслэн батлагдсан тул одоохондоо бид ерөнхий мэдээллийг л нийтэд зарласан. Үнийн дүнгийн талаарх нарийн мэдээллийг энэ сарын сүүлээр эцэслэн олон нийтэд зарлах бөгөөд одоогоор тодорхой хэлэх боломжгүй” гэсэн хариултыг өглөө. </div><div style="text-align:justify;">Ингээд одоогийн үнийн тарифыг танилцуулж байна.</div><figure><ul><li style="text-align:justify;">1<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/e66111aeb7849ee5f41dff92948cf6df.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">2<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/600e07abc566f31f7fbf33c1d213ea04.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">3<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/01e5e0587d43687bea3a74e5564dc170.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">4<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/6750861ad95f6a117f9f4dd949156030.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">5<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/f2cae76d0bf9ede8ab0d9ca7c072cbd9.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">6<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/7e3e5d3674dd1f346e3e88413525d5d0.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">7<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/0f137feb97c4e15757a1319dc4c79b96.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">8<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/bf23454c96baf5e41dc189812c795750.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">9<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/a896bf5ddaa9bc1b716e191ee247a391.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">10<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/c8a6c94be279dcc78b02abb014a404dd.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">11<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/eebb8c07c6d30d7c8034aab609446904.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">12<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/abf121e1bb188b43bb8d5f67c2256dd2.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">13<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/ffab6b0559e84ff50a855cff84a4699e.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">14<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/17bab2fe136396ebd1fb9140f3ea0c4c.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">15<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/29fc91190fd28e4029e124c1843f4fa2.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">16<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/7f705f97dee589a03a81e62fcac2ee56.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">17<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/0245495d7763df23e2f935b009642fe8.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">18<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/7f28f6415aef1e7b929c7d801df28622.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">19<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/17dc6975728cdccddb46919ce466e756.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">20<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/cb2879c09546a957c49b3eecddbc1266.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">21<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/49bdd55f5043492e9fcf9b545c1f3892.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">22<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/9d892ac069f1562e0378fb1fb6c99e70.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li><li style="text-align:justify;">23<img src="https://dorgio.mn/uploads/2026/10/316adf2f01cda764f033979db019d81e.jpg" class="fr-fic fr-dii" alt=""></li></ul></figure>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох     / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Tue, 27 Oct 2026 14:11:19 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>П.Баярхүү: Хуулийн өмнө дуудагдсан бол үнэн шударгаа хүлээгээд шалгуулдаг байх ёстой</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2635</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2635</link>
<description><![CDATA[<a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1793001517_bayarhuu.jpg" target="_blank" rel="noopener external noreferrer"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/medium/1793001517_bayarhuu.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>П.Баярхүү: Хуулийн өмнө дуудагдсан бол үнэн шударгаа хүлээгээд шалгуулдаг байх ёстой. Жагсаалтын гишүүд даргадаа үйлчилж намын гишүүдийг хагалгаж байна <br><iframe src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Freel%2F1844254443235041%2F&amp;show_text=false&amp;width=476&amp;t=0" width="476" height="476" style="border:none;overflow:hidden;" scrolling="no" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>
<br>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох      / Улс төр      / Видео]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Mon, 26 Oct 2026 15:58:25 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Азийн пара наадам: Монголын тамирчид медалийн хур буулгалаа</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2633</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2633</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1792570778_854529894_4532286103675927_6185219524454761420_n-810x500.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/medium/1792570778_854529894_4532286103675927_6185219524454761420_n-810x500.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>"Айчи Нагоя 2026" Азийн пара наадам өнгөрсөн Ням гаригт албан ёсоор эхэлсэн. Энэ удаагийн наадамд Азийн олимпын зөвлөлийн 45 гишүүн орны 2,590 тамирчин спортын 19 төрлөөр 489 багц медалийн төлөө өрсөлдөж байна.</div><blockquote><div style="text-align:justify;">Наадмын нээлтэд Японы эзэн хаан Нарүхито оролцож, наадам нээснийг зарласан. Мөн Японы паралимпын аварга, медальтнууд галт бамбарыг тулганд асаасан билээ.</div></blockquote><div style="text-align:justify;">Монгол Улсаа төлөөлөн нийт 45 тамирчин арлын орныг зорьсон. Тэгвэл өчигдөр/2026.10.19/ наадмын албан ёсны эхний өдөр баг тамирчид нэг алт, нэг мөнгө, нэг хүрэл медаль хүртлээ.</div><div style="text-align:justify;"><b>Т.СУВД-ЭРДЭНЭ МӨНГӨН МЕДАЛЬ</b></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n-748x500.jpg" alt="" width="748" height="500" srcset="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n-748x500.jpg 748w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n-461x308.jpg 461w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n-768x514.jpg 768w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n-1536x1027.jpg 1536w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/851751868_1128368226318918_8490085768802449539_n.jpg 1600w" sizes="(max-width: 748px) 100vw, 748px" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;">Тодруулбал, пара жүдогийн эмэгтэйчүүдийн -52 кг-ын жинд Т.Сувд-Эрдэнэ мөнгөн медаль. Өдгөө 24 настай тэрбээр эхний тойрогтоо Индонезийн Новиа Ларассатиг, хагас шигшээд Казахстаны Тлеккабыл Альфияаг тус тус ялж, мөнгөн медалийн болзол хангажээ. Харамсалтай нь, финалд Японы Шизүка Хангаид дийлдсэн аж.</div><div style="text-align:justify;"><b>У.СҮРЭНЖАВ АЛТАН МЕДАЛЬ</b></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-750x500.jpg" alt="" width="750" height="500" srcset="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-750x500.jpg 750w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-462x308.jpg 462w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-768x512.jpg 768w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-1536x1024.jpg 1536w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n-530x352.jpg 530w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/852677349_1113253967762113_8777980579282537712_n.jpg 1600w" sizes="(max-width: 750px) 100vw, 750px" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;">Харин пара таеквондогийн -52 кг-ын жинд Хөдөлмөрийн баатар, Парисын паралимпын аварга У.Сүрэнжав таамаг ёсоор түрүүллээ. Өдгөө 26 настай тэрбээр эхний шатандаа Индонезийн Риа Юлиантиг, хагас шигшээд Хятадын Шао Чианыг улмаар финалд Узбекистаны Умида Мамараджабоваг тус тус ялжээ. Түүний Ази төдийгүй дэлхийн дэвжээнд буулган авна гэдэг хэцүү даалгавар болсон бололтой.</div><div style="text-align:justify;"><b>Х.ТЕМИРБЕК ХҮРЭЛ МЕДАЛЬ</b></div><div style="text-align:justify;"><img src="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-750x500.jpg" alt="" width="750" height="500" srcset="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-750x500.jpg 750w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-462x308.jpg 462w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-768x512.jpg 768w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-1536x1023.jpg 1536w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n-530x352.jpg 530w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/10/854286116_1478547737480233_9072736130073513602_n.jpg 1600w" sizes="(max-width: 750px) 100vw, 750px" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;">Тэгвэл пара таеквондогийн төрөлд Х.Темирбек хүрэл медаль хүртсэн. 24 настай залуугийн хувьд эхний шатандаа Ираны Мохаммадтаха Хассанпурт ялагдсан ч дагах тулаандаа Афганистаны Али Сажад Хамразыг ялж, хүрэл медалийн төлөө Японы Мицүяа Танакаг ялжээ.</div><blockquote><div style="text-align:justify;">Ийнхүү эхний өдөр хүртсэн гурван медалийнхаа чанар, тоогоор Монголын тамирчид багийн дүнгээр аравдугаар байрт явж эхэллээ.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><b>ГЭРЭЛ ЗУРГИЙГ Ж.АДИЛБИШ, М.МӨНХЗУЛ, Х.МӨНХБИЛЭГ</b></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох       / Спорт]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Wed, 21 Oct 2026 16:18:03 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Сэтгүүлч Т.Шинэбаярыг 30 хоног цагдан хорихоор шүүх шийдвэрлэлээ</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2632</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2632</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1791863965_836043124_3671019813057989_7546521325521581572_n-810x500.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/medium/1791863965_836043124_3671019813057989_7546521325521581572_n-810x500.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>"Дэнс.мн" сайтын сэтгүүлч Т.Шинэбаярыг Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын Хэвлэл мэдээллийн албаны дарга Ц.Ганзоригийн гомдлоор 48 цаг баривчилсан тухай өмнө нь мэдээлсэн.</div><div style="text-align:justify;">Тэгвэл өнөө өглөө 05.00 цагт баривчилгааны хугацаа дууссан тул Дүүргийн Эрүү, иргэний хялбар ажиллагааны анхан шатны тойргийн шүүхэд прокурорын байгууллагын саналаар сэтгүүлч Т.Шинэбаярыг нэг сарын хугацаатай цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээ авах шүүх хурал болж шийдвэрээ гаргалаа. Тодруулбал, түүнийг 30 хоногийн хугацаатай цагдан хорихоор шийдвэрлэжээ.</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох        / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Tue, 13 Oct 2026 11:58:17 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>М.Энхцэцэг: Эрчим хүчний хараат байдлыг нэмэгдүүлэх нь аюултай</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2631</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2631</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><b><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1791441415_17914161651.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/medium/1791441415_17914161651.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>УИХ-ын гишүүн М.Энхцэцэгтэй цаг үеийн асуудлаар ярилцлаа.</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Та эрчим хүчний яам эрчим хүчний хараат байдлыг нэмэгдүүллээ гэж буруутгаад байсан. Энэ яг ямар учиртай вэ?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Эрчим хүчний яам нь Монгол Улсыг эрчим хүчний хувьд БНХАУ-аас хараат болгох бодлого хэрэгжүүлж байгаа нь тусгаар тогтнол, үндэсний аюулгүй байдалд ноцтой эрсдэл учруулна. Бид дотоодын тогтвортой, найдвартай эрчим хүчний эх үүсвэрүүдээ барьж чадаагүйгээс Оюутолгой олон жил БНХАУ-аас цахилгаан авч, жил бүр 500 орчим тэрбум төгрөгийн орлогыг Өвөрмонголын эрчим хүчний системд оруулж байна. Иймд бидний нэн тэргүүний зорилго бол дотооддоо тогтвортой, найдвартай цахилгаан үйлдвэрлэх ДЦС-уудаа барихын зэрэгцээ том чадлын батерей, ус хуримтлуурын станц, усан цахилгаан станц, хийн станц гэсэн тохируулгын эх үүсвэрүүдээ барьж, Оюутолгойг дотоодоос хангах явдал юм. Гэтэл Эрчим хүчний яам энэ бодлогыг хэрэгжүүлэхийн оронд Оюутолгой дээр нэмээд Өмнөговь, Дундговь аймаг болон Оюутолгойн ойр орчмын уул уурхайн хэрэглэгчдийг БНХАУ-аас цахилгаанаар хангах бодлого баримталж байгаа нь буруу гэж үзэж байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Эрчим хүчний яам 220 кВ-ын “Зэс Оюу” хуваарилах байгууламжийг барьж, эрчим хүчний дутагдал үүссэн үед БНХАУ-аас 80 МВт хүртэл цахилгаан импортлох боломжтой болсноо ололт мэтээр танилцуулж байсан. Гэвч энэ бол баярлах зүйл биш.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Харин ч Монгол Улсын эрчим хүчний хараат байдлыг улам нэмэгдүүлж, хэрэглэгчдээ, орлогоо алдах үүд хаалгыг нээсэн, түүхэнд хараар бичигдэх үйл явдал болсон юм. Манай эрчим хүчний систем 11, 12, нэгдүгээр сар буюу өвлийн гурван сард оройн 17:00-23:00 цагийн хооронд буюу хоногт зургаан цаг орчим л эх үүсвэрийн дутагдалд ордог. Бусад бүх сард, цагуудад эх үүсвэрийн илүүдэлтэй байдаг. Цаашид Бөөрөлжүүтийн 600 МВт, Баянгийн 660 МВт-ын ДЦС-ууд бүрэн хүчин чадлаараа ашиглалтад орвол энэ илүүдэл улам нэмэгдэнэ. Тиймээс бидний хувьд өвлийн энэ оргил ачааллын үеийн дутагдлыг нөхөх, мөн системийн аль нэг генератор гэнэт зогсох, засварт орох зэрэг үед үүссэн чадлын дутагдлыг богино хугацаанд нөхөх чадвартай тохируулгын эх үүсвэрүүдээ барих нь нэн тэргүүний зорилго юм. Гэтэл Эрчим хүчний яам өвлийн хэдхэн сарын, хэдхэн цагийн дутагдлыг хаах том чадлын батерейн тохируулгын эх үүсвэрийг богино хугацаанд дотооддоо барихын оронд эрчим хүчний хараат байдлыг нэмэгдүүлж, улс орны тусгаар тогтнол, аюулгүй байдлыг эрсдэлд оруулж, хэрэглэгч, орлогоо алдах, татаасыг нэмэгдүүлэх буруу бодлого хэрэгжүүлж байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Тухайлбал?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Эрчим хүчний яам 2026 оны улсын төсвийн тодотголд энэ оны үлдсэн хугацаанд буюу 9-12 сард БНХАУ-аас нийт 133.8 сая кВт/цаг цахилгааныг нэг кВт/цагийг 0.58 юань буюу 311 төгрөгөөр импортлоход зориулж 51.4 тэрбум төгрөгийн татаас тусган оруулж ирээд байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Эх үүсвэрийн дутагдал үүсээгүй ес, аравдугаар сард төдийгүй 11, 12 дугаар сард хоногт 18 цагийн турш цахилгаан импортлохоор ийм өндөр татаас төсөвлөж байна.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Энэ жил 51.4 тэрбум төгрөгийн татаас тавьж Өмнөговийг Хятадаас цахилгаанаар хангана. Ирэх жил энэ татаас хэд болж нэмэгдэх вэ. Өмнөговийн араас өөр ямар аймаг, уул уурхай, бүс нутгийг Хятадаас цахилгаанаар тэжээх вэ. Ингэж явсаар Монгол Улсын эрчим хүчний хараат байдлыг улам нэмэгдүүлэх үү. Гэтэл энэ их татаасыг импортын цахилгаанд зарцуулахын оронд том чадлын батерей зэрэг тохируулгын эх үүсвэрээ дотооддоо барихад зарцуулсан бол өвлийн оргил ачааллын үеийн дутагдлаа өөрсдөө нөхөж, хэрэглэгчээ, орлогоо алдахгүй, эрчим хүчний хараат байдлаа нэмэгдүүлэхгүй, улс орныхоо тусгаар тогтнол, аюулгүй байдлыг эрсдэлд оруулахгүй байх байлаа.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Та Эрчим хүчний яамнаас говийн бүсэд барихаар зарласан том чадлын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр дээр нэлээд шүүмжлэлтэй хандаж байсан?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Оюутолгой олон жилийн турш Монголын эрчим хүчний системийг тогтворгүй, найдваргүй гэж үзэж дотоодын системээс цахилгаан авдаггүй. Жилд ойролцоогоор 1.6 тэрбум кВт/цаг цахилгаан буюу 500 тэрбум төгрөгийн цахилгааныг БНХАУ-аас импортоор авч хэрэглээгээ хангаж ирсэн. Мөн Оюутолгой өөрийн хэрэглээний 30 хувийг сэргээгдэх эрчим хүчээр хангах зорилгоор хувийн хэвшилтэй шууд гэрээ байгуулж, 150 МВт-ын салхин цахилгаан станцын төсөл хэрэгжүүлж байна. Харин үлдсэн 70 хувийн хэрэглээгээ дотоодын тогтвортой, найдвартай эх үүсвэрээс авах сонирхолтой байгаагаа илэрхийлсэн байдаг. Иймд бидний бодлого дотоодын эрчим хүчний системийн тогтвортой, найдвартай байдлыг нэмэгдүүлэхэд чиглэх ёстой. Үүний тулд тогтвортой, найдвартай үйлдвэрлэл явуулах Тавантолгойн ДЦС-ыг барихын зэрэгцээ том чадлын батерей, ус хуримтлуурын станц, усан цахилгаан станц, хийн станц гэсэн тохируулгын эх үүсвэрийг яаралтай барьж байгуулах шаардлагатай байгаа юм.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Гэтэл Эрчим хүчний яам говийн бүсэд жилд 1.7 тэрбум кВт/цаг цахилгааныг 99.5 хувийн найдваржилттайгаар нийлүүлэх нар, салхины эх үүсвэрийг барьж, Оюутолгойг дотоодоос цахилгаанаар хангах сонгон шалгаруулалтыг зарласан.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Монгол Улсын эрчим хүчний системийг улам тогтворгүй, найдваргүй болгох ийм том хэмжээний, өмнө нь хэзээ ч УИХ, ЗГ дээр ярьж байгаагүй, Эрчим хүчний яамны шинжлэх ухаан технологийн зөвлөлийн хурлаар хэлэлцүүлээгүй, ТЭЗҮ-гүй, төслийг маш богино хугацаанд буюу 2026 оны наймдугаар сарын 23-нд зарлаад 9 сарын 11-нд шалгаруулахаар зарласан байсан. Түүнчлэн сонгон шалгаруулалтын зарыг зөвхөн Эрчим хүчний яамны цахим хуудаст байршуулж, яамны албан ёсны сошиал хуудас болон бусад хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр өргөн хүрээнд мэдээлээгүй.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Хамгийн ноцтой нь Сэргээгдэх эрчим хүчний тухай хуулийн 5.3.9.а-д өрсөлдөөнт сонгон шалгаруулалт зохион байгуулахдаа эх үүсвэрийн хүчин чадлыг МВт-аар урьдчилан тодорхойлохоор заасан байхад уг сонгон шалгаруулалтад хүчин чадлыг огт заагаагүй нь энэ үйл ажиллагаа нь хуульд нийцсэн эсэхэд эргэлзээ төрүүлж байна.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Мөн Сэргээгдэх эрчим хүчний тухай хуулийн 5.3.9.в-д төсөл сонгон шалгаруулалт нь “ил тод, шударга, өрсөлдөх тэгш боломжтой байх” зарчимтай гэж заасан байдаг. Гэтэл энэ сонгон шалгаруулалтад 99.5 хувийн найдваржилтыг хангах техникийн шийдлээ оролцогч бүр өөрсдөө боловсруулж ирүүлэхээр тавьж, эцэст нь хамгийн бага тариф санал болгосныг шалгаруулах нөхцөл тавьсан нь оролцогчдыг ижил техникийн суурь нөхцөлөөр үнээр өрсөлдүүлсэн эсэхэд эргэлзээ үүсгэж байна. Учир нь зөвхөн үнээр бодитой өрсөлдүүлэхийн тулд 99.5 хувийн найдваржилтыг хангах бүх техникийн шийдэл, ажлын тоо хэмжээг үнийн саналд шууд нөлөөлөх гол нөхцөлүүдийг урьдчилан тодорхойлж, бүх оролцогчид ижил суурь нөхцөл тавих шаардлагатай юм.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Хэдийгээр маш их шүүмжлэл дагуулсан ч шалгаруулалтыг хийчих шиг болсон?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Эрчим хүчний яам 2026 оны есдүгээр сарын 24-ний өдөр сонгон шалгаруулалтын үр дүнг гаргасан. Гэтэл <b>нэгдүгээрт, </b>Эрчим хүчний яамнаас тавьсан үндсэн шаардлагыг хангаагүй санал шалгарсан асуудал байна. Эрчим хүчний яам нь 1.7 тэрбум кВт/цаг цахилгаан үйлдвэрлэх, ойролцоогоор 530 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр барьж, 99.5 хувийн найдваржилтыг хангах шаардлага тавьсан. Харин шалгарсан санал нь жилд ердөө 0.7 тэрбум кВт/цаг үйлдвэрлэх, 270 МВт-ын нар, салхины эх үүсвэр барьж, 99.5 хувийн найдваржилтыг дотоодын эх үүсвэрээр бус БНХАУ-ын эрчим хүчний системээр хангахаар тооцсон байна. Өөрөөр хэлбэл, анх тавьсан үйлдвэрлэлийн хэмжээ болон дотоодоос найдвартай цахилгаанаар хангах үндсэн зорилгоосоо өөр шийдэлтэй санал хэрхэн шалгарсан бэ гэдэг ноцтой асуулт гарч байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Хоёрдугаарт,</b> Монгол Улс эрчим хүчний системийнхээ тогтвортой, найдвартай ажиллагааг хэрхэн хангах вэ гэдэг бодлого бол маш нухацтай бодож, тунгааж, тооцож, төлөвлөж, төрийн түвшинд шийдвэрлэх ёстой стратегийн асуудал юм. Гэтэл Монголын эрчим хүчний системийн тогтворжилтыг БНХАУ-аар хангуулах шийдлийг нэг компанийн саналд тулгуурлан сонгож байгаа нь эрчим хүчний хараат байдлыг нэмэгдүүлж, улс орны тусгаар тогтнол, аюулгүй байдлыг эрсдэлд оруулж байгаа үйл явдал юм.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Гуравдугаарт, </b>Оюутолгой өнөөдөр БНХАУ-ын Өвөрмонголын эрчим хүчний системээс цахилгаанаа авч байна. Бид хэрхэн яаж Оюутолгойг энэ Өвөрмонголын эрчим хүчний системээс буцаан авч, дотоодоосоо цахилгаанаар хангадаг болох вэ гэдэг нь бидний олон жилийн бодлого, зорилго байсан. Гэтэл Оюутолгойг өнөөдөр цахилгаанаар хангаж байгаа Өвөрмонголын эрчим хүчний систем Эрчим хүчний яамнаас зарласан Монголын нутаг дэвсгэрт том чадлын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр барих сонгон шалгаруулалтад шалгарч, шинээр барих эх үүсвэрийнхээ тогтвортой, найдвартай ажиллагааг мөн БНХАУ-ын сүлжээгээр хангахаар төлөвлөж байгаа нь анхаарал татаж байна. Энэ нь Оюутолгойн эрчим хүчний хараат байдлыг бодитоор бууруулж байна уу эсвэл хараат байдлын хэлбэрийг өөрчлөн Монгол Улсын эрчим хүчний системд улам гүнзгий оруулж байна уу гэдгийг нухацтай авч үзэх шаардлагатай байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Дөрөвдүгээрт,</b> Оюутолгойг БНХАУ-ын эрчим хүчний системтэй холбосон шугамын дамжуулах боломж ойролцоогоор 600 МВт гэж үзвэл энэ нь манай ДЦС-4-ийн суурилагдсан хүчин чадалтай дөхөх хэмжээний цахилгааныг Монголын тал руу дамжуулах боломжтой гэсэн үг. Оюутолгой өнөөдөр БНХАУ-аас 150 орчим МВт чадал авч байгаа бол Эрчим хүчний яам энэ онд Өмнөговийн бусад хэрэглэгчийн хангамжид зориулан БНХАУ-аас 80 МВт хүртэл чадлаар цахилгаан импортлохоор төлөвлөсөн.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Импортын энэ хэмжээ цаашид 150, 200, 300 МВт болж шат дараалан нэмэгдсээр, нэг өдөр шугамын боломжит 600 МВт-д хүрвэл Монгол Улсын эрчим хүчний системийн томоохон хэсэг Хятадын импортын эх үүсвэрээс бүрэн хамаарах бодит эрсдэл бий болно.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Мөн Өмнөговийн бүсэд Оюутолгойн 150 МВт, Ньюкомын 50 МВт-ын салхин станц болон Эрчим хүчний яамны сая шалгаруулсан 270 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр гээд нийт 470 МВт-ын буюу маш том хувьсах үйлдвэрлэлтэй сул сүлжээ бий болж, цаашид Хятадын сүлжээтэй холбоотой ажиллахаас аргагүй байдалд орж, Өмнөговь, Дундговь, Дорноговь, Говьсүмбэр, Багануур, Чойр гээд Монгол Улс тас дундуураа хуваагдаад, эрчим хүчний хувьд Хятадаас бүрэн хараат байдалд орох үүд хаалгыг нээсэн гэм нүглийг энэ үед ажиллаж байгаа Эрчим хүчний сайд хийлээ гэдгийг түүхэнд тэмдэглэн үлдээх ёстой. Тиймээс асуудал нь өнөөдөр 80 МВт цахилгаан импортлохдоо бус, энэ импорт цаашид хаана хүрч зогсох вэ, Монгол Улс эрчим хүчний системийнхээ тогтвортой байдлыг дотоодын эх үүсвэрээр хангах уу эсвэл импортын цахилгаанаар нөхсөөр байх уу гэдэг урт хугацааны стратегийн сонголт юм.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Тавдугаарт, </b>Эрчим хүчний яам жилд 1.7 тэрбум кВт/цаг цахилгаан үйлдвэрлэх, ойролцоогоор 530 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр барих сонгон шалгаруулалт зарласнаар олон жил төлөвлөж ирсэн Тавантолгойн ДЦС-ын хэрэгжилт, эдийн засгийн үндэслэлд томоохон эрсдэл үүсгэж байна. Учир нь Тавантолгойн ДЦС-ын гол хэрэглэгчээр Оюутолгойг тооцож ирсэн. Оюутолгойн жилийн 1.6 тэрбум кВт/цаг орчим хэрэглээг дотоодоос тогтвортой, найдвартай хангах нь уг төслийн үндсэн зорилгын нэг байсан. Гэтэл Оюутолгойн жилийн хэрэглээтэй дүйцэх хэмжээний 1.7 тэрбум кВт/цаг цахилгааныг сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэрээр нийлүүлэхээр сонгон шалгаруулалт зарлавал Тавантолгойн ДЦС баригдсан тохиолдолд үйлдвэрлэсэн цахилгаанаа хэнд, ямар хэмжээгээр борлуулах вэ гэсэн асуудал үүснэ. Өөрөөр хэлбэл, нэг хэрэглэгчийг хангах зорилготой хоёр том төслийг хоорондын уялдаа, системийн хэрэгцээ, худалдан авах баталгааг нь тодорхой болголгүй зэрэгцүүлэн төлөвлөж байгаа нь Тавантолгойн ДЦС-ын санхүүжилт, хөрөнгө оруулалт, хэрэгжих боломжид эрсдэл учруулж байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Зургадугаарт</b>, Оюутолгой олон жилийн турш Монголын эрчим хүчний системийг тогтворгүй, найдваргүй гэж үзэж, дотоодын системээс цахилгаан авдаггүй байсан. Гэтэл Эрчим хүчний яамнаас шалгаруулсан том чадлын нар, салхины эх үүсвэр нь өөрөө хэлбэлзэлтэй учраас Монголын эрчим хүчний системийг улам тогтворгүй, найдваргүй болгоно.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Хэрэв Оюутолгой “энэ эх үүсвэр манай найдвартай ажиллагааны шаардлагыг хангахгүй” гэсэн үндэслэлээр цахилгааныг нь худалдан авахгүй бол санхүүгийн эрсдэлийг хэн хүлээх вэ гэдэг асуудал гарч ирнэ.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Ялангуяа, жилд 700 сая кВт/цаг цахилгааныг “take or pay” буюу цахилгааныг заавал худалдан авах, аваагүй тохиолдолд ч төлбөр төлөх нөхцөлтэй гэрээ байгуулбал хэрэглэгчгүй цахилгааны төлбөр эрчим хүчний салбарт үлдэж, улмаар салбарын өр, татаас болон хэрэглэгчдийн тарифт дарамт болох эрсдэлтэй. Иймээс Оюутолгой цахилгааныг нь авах баталгаа, худалдан авагч тал, гэрээний хугацаа болон “take-or-pay” нөхцөлөөс үүсэх санхүүгийн эрсдэлийг хэн хариуцахыг гэрээ байгуулахаас өмнө тодорхой болгох шаардлагатай.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Долоодугаарт, </b>Эрчим хүчний яам нь маш бага буюу таван МВт/10 МВт/цаг батерейтай, 270 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэрийг 7.9 цент/кВт/цаг тарифаар шалгаруулж байгаа нь асар өндөр тариф гэж үзэж байна. Учир нь Эрчим хүчний яамны энэ хавар зохион байгуулсан таван аймгийн сэргээгдэх эрчим хүчний аукционоор 30 МВт/100 МВт/цаг батерейтай, 50 МВт-ын нарны цахилгаан станцын тариф 4.85 цент/кВт/цаг болж буурсан. Мөн дөнгөж хил даваад БНХАУ-д 250 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний тариф ойролцоогоор 2-4 цент/кВт/цаг байна. Гэтэл бараг батерейгүй, маш том чадалтай хэрнээ 7.9 цент гэдэг бол асар өндөр тариф юм. Хүчин чадал нэмэгдэх тусам нэгжийн өртөг буурах боломж нэмэгддэг нь ойлгомжтой юм. Дээрээс нь Эрчим хүчний яам нь сэргээгдэх эрчим хүчний тархмал эх үүсвэрийн хүчин чадал 20 кВт-аас дээш бол хүчин чадлын 20 хувьтай тэнцэх хэмжээний батерейг заавал тавь гэсэн маш хатуу шаардлагыг тавьдаг хэрнээ бүхэл бүтэн 270 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэрийг батерей тавь гэж шаардахгүй байгаа нь шударга, ил тод, өрсөлдөх эрх тэгш боломжтой байх гэсэн хуулийн заалтыг зөрчиж байна.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Тавантолгойн ДЦС ер нь яагаад баригддаггүй юм бэ?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Тавантолгойн ДЦС-ыг өнөөдрийг хүртэл барьж чадаагүй нь бидний өөрсдийн алдаа. Энэ төслийг олон жил ярьсан ч хэрэгжүүлэх хэлбэрээ удаа дараа өөрчилж, тендер зарлан, оролцогчдын гомдол маргаан, шүүхийн үйл явцаас шалтгаалан их цаг алдсан. 2023 онд зарласан EPC+F тендер ч оролцогчийн гомдол, дахин үнэлгээний явцад хүчингүй болсон байдаг. Миний хувьд Эрчим хүчний яам 530 МВт-ын сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэр дээр өрсөлдөөнт сонгон шалгаруулалт зарлахын оронд Тавантолгойн ДЦС дээр өрсөлдөөнт сонгон шалгаруулалт зохион байгуулах хувилбарыг нухацтай авч үзэх ёстой байсан гэж үзэж байна. Төрөөс шаардлагатай дэд бүтэц, газар болон төслийн санхүүжилтийн тодорхой хэсэгт дэмжлэг үзүүлээд, техникийн үндсэн шаардлагаа бүх оролцогчид ижил тогтоож, “хэн хамгийн бага тарифаар найдвартай цахилгаан нийлүүлэх вэ” гэдгээр өрсөлдүүлж болох байсан. Ингэснээр гүйцэтгэгчийг зөвхөн эцсийн хэрэглэгчид нийлүүлэх цахилгааны тарифаар нь өрсөлдүүлсэн тохиолдолд маргаан гарахгүй, Тавантолгойн ДЦС-ыг бодитоор хөдөлгөх өөр нэг боломж бүрдэх байлаа.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Нүүрсний станцад хөрөнгө оруулалт олдохгүй байгаа гэдэг үнэн үү?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Нүүрсний цахилгаан станцын авакцион зарлахаар оролцох хүн олдохгүй, нүүрсэнд хөрөнгө оруулалт олдохгүй байгаа гэдэг худал мэдээлэл. АНУ, Герман, Япон, Итали, Энэтхэгт нүүрсэн цахилгаан станцуудаа хаах хугацааг хойшлуулах, ашиглалтыг нь үргэлжлүүлэх шийдвэр гарч байна. Ялангуяа, сүүлийн жилүүдийн дайн, геополитикийн нөхцөл байдал, байгалийн хийн нийлүүлэлт, үнийн савлагаа нь улс орнуудад эрчим хүчний аюулгүй байдал, найдвартай хангамж ямар чухал вэ гэдгийг дахин санууллаа.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Хятад улс 2026 оны эхний хагас жилд 30 ГВт нүүрсэн цахилгаан станцыг шинээр ашиглалтад оруулж, дахин 25.4 ГВт-ын барилгын ажлыг эхлүүлсэн байна. Одоогоор зөвшөөрөгдсөн болон баригдаж буй нүүрсний төслүүдийн нийт хүчин чадал 274 ГВт байна.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Global Energy Monitor-ийн мэдээллээр 2025 онд дэлхий даяар 97.4 ГВт шинэ нүүрсэн цахилгаан станц ашиглалтад орсон нь сүүлийн 10 жилийн хамгийн өндөр үзүүлэлтүүдийн нэг болжээ. Нүүрсэн төсөлд гадаадаас санхүүжилт олдохгүй гэдэг нь худал. АНУ-ын банкууд гэхэд нүүрсний салбарт 2022 онд 13.6 тэрбум ам.доллар, 2024 онд 17.7 тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгосон байна. Өөрөөр хэлбэл, хоёрхон жилийн дотор санхүүжилтийн хэмжээ дөрвөн тэрбум гаруй ам.доллараар нэмэгджээ. Нүүрсний санхүүжилтэд тавих шаардлага дэлхий даяар чангарсан нь үнэн. Гэхдээ үүнийг “ямар ч санхүүжилт олдох боломжгүй” гэж ойлгож болохгүй. Банкны зээлээс гадна бонд, төслийн санхүүжилт, хувийн хөрөнгө оруулалт гэсэн өөр санхүүжилтийн бүтцийг ч судлах боломжтой. Дэлхий ногоон эрчим хүч рүү шилжиж байгаа нь үнэн. Гэхдээ улс орнууд эрчим хүчний хараат байдлаа нэмэгдүүлж, улс орны тусгаар тогтнол, аюулгүй байдлаа золиослон байж шилжилт хийдэггүй. Монгол Улс ч өөрийн нүүрсний нөөц, эрчим хүчний системийн онцлог, найдвартай хангамжаа бодолцсон бодитой, тэнцвэртэй эрчим хүчний бодлого хэрэгжүүлэх ёстой.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>-Бид сэргээгдэх эрчим хүчийг яаж хөгжүүлэх ёстой юм бэ?</b></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">-Сэргээгдэх эрчим хүчний гол дутагдал нь нар, салхинаас хамаарч үйлдвэрлэлт нь байнга хэлбэлздэг, синхрон генератор шиг тогтвортой үйлдвэрлэлт хийдэггүй. Сүлжээний инерцийг нэмэгдүүлдэггүй явдал юм.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><blockquote><div style="text-align:justify;">Сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэрийн хэмжээ нэмэгдэх тусам системд үүсэх үйлдвэрлэлийн хэлбэлзлийг тэнцвэржүүлэх, давтамж ба хүчдэлийн тогтвортой ажиллагааг хангахад улам хүнд болж, их хэмжээний нэмэлт хөрөнгө оруулалт шаарддаг.</div></blockquote><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">Иймд сэргээгдэх эрчим хүчний эзлэх хувь өндөртэй усан цахилгаан станцын нөөц багатай улс орнууд маш өндөр үнэтэй цахилгаан хэрэглэхээс аргагүй болж байна. Тиймээс сэргээгдэх эрчим хүчийг зөвхөн станцын цент/кВт/цаг тарифаар бус, системд найдвартай нэгтгэх нийт өртгөөр нь тооцож харьцуулах нь чухал юм. Тиймээс Монгол шиг харьцангуй жижиг, тохируулгын эх үүсвэр хязгаарлагдмал системд нар, салхины эх үүсвэрийг нэг дор хэдэн зуун МВт-аар огцом нэмэхээс өмнө систем хэдий хэмжээний сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүс­вэрийг аюулгүй хүлээн авах чад­вар­тайг тодорхойлох шаардлагатай. Үүний үндсэн дээр 20, 50 МВт гэх мэт үе шат­тайгаар нэмэгдүүлж, нөлөөллийг нь хэмжиж, шаардлагатай тохируулгын эх үүс­вэрээ зэрэг хөгжүүлэх нь чухал юм. Харин айл өрх, аж ахуйн нэгж, аймаг, сумдын цахилгаан хангамжийг найдвартай болгох зорилгоор сүлжээний нөхцөл, боломжид нь тохируулан сэргээгдэх эрчим хүчийг тархмал байдлаар хөгжүүлэх нь Монголын хувьд маш тохиромжтой. Монголын хувьд сэргээгдэх эрчим хүчийг хэдэн хувь хүртэл нэмэгдүүлэх вэ гэдгийг 30, 40 эсвэл 60 хувь гэж урьдчилан таамгаар тогтоохоос илүүтэй “манай систем нэмэлт тогтворжуулах хөрөнгө оруулалтгүйгээр хэдэн хувийг аюулгүй даах вэ” гэдгийг эхлээд тогтоох ёстой.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;"><b>Рагчаагийн ОЮУН</b></div><div style="text-align:justify;"><b>Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин</b></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох         / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Thu, 08 Oct 2026 14:36:30 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Багшийн тэтгэлгийн санхүүжилт тасарч, оюутнууд төлбөрөө өөрсдөө төлөхөд хүрчээ</title>
<guid isPermaLink="true">http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2629</guid>
<link>http://govialtai.nutag.mn/index.php?newsid=2629</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/1790844934_screenshot-2026-10-01-152415-810x500.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-10/medium/1790844934_screenshot-2026-10-01-152415-810x500.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Боловсролын зээлийн сангаас (БЗС) багш мэргэжлээр суралцаж буй оюутнуудад олгодог тэтгэлгийн 2026 оны санхүүжилт одоогоор сургуулийн дансанд шилжээгүйгээс үүдэн тухайн төлбөрийг оюутнууд өөрсдөө төлөх нөхцөл үүсээд байгаа талаар бид өмнө нь мэдээлсэн.</div><div style="text-align:justify;">Тодруулбал, эрэлттэй болон тэргүүлэх мэргэжлээр суралцаж буй оюутнуудын сургалтын төлбөрийг Боловсролын зээлийн сангаас санхүүжүүлэхээр тэтгэлэгт хамруулдаг. Гэвч энэ хичээлийн жилд уг санхүүжилт бүрэн шийдэгдээгүй байгаа нь тэтгэлэгт хамрагдсан оюутнуудын сургалтын төлбөртэй холбоотой асуудлыг үүсгээд байна. Санхүүжилт хэзээ шийдэгдэх нь тодорхойгүй байгаа энэ үед оюутнууд сургалтын төлбөрөө өөрсдөө төлөх шаардлагатай болж, улмаар тэтгэлгийн зорилгоор суралцаж буй хүүхдүүд болон тэдний гэр бүлд санхүүгийн дарамт бий болоод байна.</div><div style="text-align:justify;">Үүнтэй холбоотойгоор МУБИС-ийн Оюутны холбооноос өнөөдөр буюу 2026 оны аравдугаар сарын 1-ний өдрөөс эхлэн оюутнуудын эрх ашиг, санал хүсэлтийг холбогдох шат шатны байгууллагад хүргүүлэхээр албан бичиг боловсруулж байгаа аж.</div><blockquote><div style="text-align:justify;">Мөн асуудлыг шийдвэрлүүлэх, оюутнуудын нөхцөл байдлыг холбогдох байгууллагуудад хүргэх зорилгоор өөрсдийн байр суурийг илэрхийлсэн тайван жагсаалыг зохион байгууллаа.</div></blockquote><div style="text-align:justify;">Оюутнуудын зүгээс тэтгэлэгт хамрагдсан боловч санхүүжилт нь тодорхойгүй болсон нөхцөл байдлыг яаралтай шийдвэрлэх, сургалтын төлбөртэй холбоотой үүссэн хүндрэлд бодитой арга хэмжээ авах шаардлагатай байгааг илэрхийлж байна. Ялангуяа сургалтын төлбөрөө өөрсдөө төлөх боломжгүй оюутнуудын хувьд энэхүү асуудал нь цаашид суралцах үйл явцад нь хүндрэл учруулах эрсдэлтэй байгаа юм.</div><div style="text-align:justify;">Энэ талаар Боловсролын яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга Т.Ням-Очир "Эрэлттэй тэргүүлэх мэргэжлээр суралцаж байгаа оюутнуудад Боловсролын зээлийн сангаас олгодог тэтгэлэг 2026 онд бүрэн олгогдоогүй асуудал бий.</div><div style="text-align:justify;">Учир нь энэхүү тэтгэлэгт хамрагдсан хүүхдүүдэд олгох 2026 оны санхүүжилтийг 2025 оны оюутнуудын төлбөрт олгосны улмаас 2026 онд эрэлттэй мэргэжлээр суралцаж буй 6000 гаруй оюутнуудын тэтгэлэг сургуулиудын дансанд ороогүй.</div><div style="text-align:justify;">Уг асуудлыг шийдвэрлэхийн тулд Боловсролын яамнаас Засгийн газарт тогтоол, тэмдэглэлийн төсөл өргөн барьсан. Ингээд 2027 онд шийдвэрлүүлэхээр ажиллаж байгаа" гэх мэдээллийг өгч байв.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">https://news.mn/r/2890625/</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох          / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Thu, 01 Oct 2026 16:55:05 +0800</pubDate>
</item></channel></rss>